Waarom grenzen stellen zo moeilijk is (en hoe je leert nee zeggen zonder schuldgevoel)
- 2 mrt
- 4 minuten om te lezen
Je hoort het overal.
āJe moet beter je grenzen aangeven.ā
āJe moet gewoon nee leren zeggen.ā
āJe moet meer voor jezelf kiezen.ā
Alsof het iets simpels is wat je alleen nog maar hoeft te doen.
Maar als jij dit leest, weet je waarschijnlijk dat het niet zo werkt.
Want grenzen stellen voelt voor jou helemaal niet vanzelfsprekend. Het voelt ongemakkelijk. Spannend en soms zelfs alsof je iets verkeerd doet.
En misschien herken je dit wel.
Je zegt tĆ³ch ja tegen dat extra werk. Je helpt tĆ³ch weer op school terwijl je agenda al vol zit. Je neemt tĆ³ch nog een klant aan terwijl je eigenlijk al moe bent.
Niet omdat je het wilt, maar omdat nee zeggen spanning geeft.
En precies daar zit de kern.
Grenzen stellen lijkt simpel, maar voelt allesbehalve makkelijk
Op papier is het heel duidelijk.
Je zegt gewoon:
āDit werkt niet voor mij.ā
āDaar heb ik nu geen ruimte voor.ā
āIk wil dat liever niet.ā
Maar in de praktijk gebeurt er iets anders.
Want zodra jij een grens wilt aangeven, komt er een hele innerlijke dialoog op gang.
Als moeder bijvoorbeeld:
Je hebt een lange dag gehad: werk, huishouden, kinderen, alles door elkaar.
En dan vraagt je kind nog iets aan je: nog een spelletje of nog een boekje.
En ergens voel je: Ik ben moe. Ik wil eigenlijk rust.
Maar dan komt die andere stem:
āStraks voelt mijn kind zich afgewezen.ā
āMisschien moet ik nog even doorgaanā¦ā
En voor je het weet, ga je weer over je eigen grens heen.
Als ondernemer gebeurt precies hetzelfde.
Een klant vraagt iets extraās: nog een aanpassing of nog een gesprek.
En je voelt: Dit hoort eigenlijk niet meer bij wat we hebben afgesproken.
Maar je zegt:āJa hoor, geen probleem.ā
En daarna voel je irritatie, gespannen of leegte.
Omdat je jezelf opnieuw hebt gepasseerd.
De echte reden waarom grenzen stellen zo moeilijk is
Veel mensen denken dat grenzen stellen een vaardigheid is.
Maar dat is maar een klein deel van het verhaal.
Grenzen stellen raakt iets veel diepers: het raakt je zenuwstelsel.
Als kind (en dat leer je al heel vroeg) leer je namelijk iets essentieels: hoe veilig het is om jezelf te zijn.
En als jij hebt geleerd dat:
harmonie belangrijk is
anderen tevreden houden belangrijk is
spanning vermijden belangrijk is
dan heb je waarschijnlijk (onbewust) geleerd om jezelf aan te passen.
Je voelt haarfijn aan wat anderen nodig hebben. Je merkt direct wanneer iemand teleurgesteld is. Je probeert spanning te voorkomen, nog vĆ³Ć³rdat het ontstaat.
In de psychologie noemen ze dit ook wel pleasegedragĀ of fawning.
Jouw systeem heeft geleerd:
āDit is hoe ik verbinding behoud.ā en āDit is hoe het veilig blijft.ā
En daarom voelt grenzen stellen niet neutraal.
Het kan voelen als:
spanning in je lichaam
schuldgevoel
angst voor afwijzing
onrust in je hoofd
Zelfs als je rationeel weet dat je niets verkeerd doet.
Hoe dit eruitziet in jouw dagelijks leven
Dit patroon is vaak subtiel, maar als je er eerlijk en vaker naar kijkt komt het op meerdere gebieden terug.
Als ondernemer
Je wilt het goed doen, waarde leveren en je wilt klanten helpen.
Maar ondertussen:
ga je langer door dan afgesproken
geef je extra sessies
reageer je ās avonds nog op berichten
Omdat ergens die gedachte zit:
āStraks vinden ze me anders niet goed genoeg.ā
En dus blijf je geven totdat je moe bent.
Als moeder
Je kind heeft het moeilijk en natuurlijk wil je er voor jouw kind zijn.
Maar soms ga je zo ver in zorgen dat je jezelf compleet vergeet.
Je slaapt slechter, je hebt geen tijd meer voor jezelf.
En ergens geloof je:
āEen goede moeder hoort er altijd te zijn.ā
Maar ondertussen raak jij leeg.
Als vrouw
Je voelt dat iets niet klopt in een relatie of in een gesprek, maar je zegt het niet.
Je slikt het in en je houdt de vrede.
Omdat je denkt:
āStraks maak ik het groter dan het is.ā
Maar wat je eigenlijk doet, is jezelf kleiner maken.
Waarom schuldgevoel normaal is (en niet betekent dat je fout zit)
Dit is een belangrijke.
Veel vrouwen denken:
āAls ik me schuldig voel, doe ik iets verkeerd.ā
Maar dat klopt niet.
Heel vaak betekent schuldgevoel:
- je doet iets nieuws - je doorbreekt een oud patroon
Als jij altijd gewend was om jezelf op de tweede plek te zetten, dan voelt het vreemd om jezelf ineens mee te nemen.
Dat voelt onwennig en voor je zenuwstelsel voelt het zelfs onveilig.
Maar dat betekent niet dat het fout is.
Sterker nog:
Het betekent vaak dat je groeit.
Hoe je begint met grenzen stellen (zonder jezelf te forceren)
Je hoeft dit niet groots aan te pakken.
Je kunt klein beginnen. Als je direct alles wilt aanpakken, maak je het voor jezelf lastig. Dus begin klein.
1. Neem een pauze voordat je antwoord geeft
In plaats van meteen ja zeggen, zeg:
āIk denk er even over na.ā
āIk kom er later op terug.ā
Dit geeft ruimte. Ruimte om te voelen wat jij wilt.
2. Oefen met kleine grenzen
Bijvoorbeeld:
āIk heb vandaag even tijd voor mezelf nodig.ā
āDat valt buiten het traject, maar we kunnen het in een nieuwe sessie bespreken.ā
Het hoeft niet perfect.
3. Begrijp wat er in je lichaam gebeurt
Als je spanning voelt, betekent dat niet dat je iets fout doet.
Het betekent dat je systeem iets nieuws leert.
En hoe vaker je dit doet, hoe veiliger het gaat voelen.
Grenzen stellen is geen afwijzing van de ander
Dit is misschien wel de belangrijkste shift.
Grenzen stellen betekent niet dat je minder geeft. Het betekent dat je geeft vanuit een plek waar jij ook nog overeind staat.
En dat verandert alles.
Want wanneer jij jezelf serieus neemt, leren anderen dat ook te doen. En zeker wanneer je hooggevoelige of hoogbegaafde kinderen hebt. Zij nemen jou als voorbeeld en kijken bij jou af hoe jij omgaat met perfectionisme, uitstelgedrag en grenzen stellen.
Tot slot
Als grenzen stellen voor jou nog ongemakkelijk voelt, weet dan:
Je bent niet lastig, je bent niet egoĆÆstisch, je doet niets verkeerd.
Je bent simpelweg iets nieuws aan het leren.
En dat vraagt tijd, zachtheid, bewustzijn en compassie voor jezelf.
Dit is waar jouw vrijheid begint.
Wil je professionele hulp?
Vind jij het lastig om grenzen te stellen voor jezelf en wil je hier hulp bij?
Ik kijk graag met je mee en samen zorgen we ervoor dat je dit kunt doorbreken, zodat je beter voor jezelf gaat zorgen, meer tijd voor jezelf hebt en vooral meer rust in je hoofd hebt. You can do this.
Opmerkingen